Αντισυνταγματικό το χαράτσι για τα ακίνητα

Τύπος Θεσσαλονίκης, 27-9-2011.

Της Μαρκέλλας Αλεξίου

 

«Αντισυνταγματικό» το χαράτσι για τα ακίνητα που ψηφίζεται σήμερα στη Βουλή

Θα προκύψουν πολλά προβλήματα, δηλώνει στον Τύπο Θεσσαλονίκης ο δικηγόρος Δ. Τσινικόπουλος

Σε κατάσταση «συναγερμού» βρίσκεται η κυβέρνηση ενόψει της σημερινής κρίσιμης ψηφοφορίας στη Βουλή επί της τροπολογίας του υπουργείου Οικονομικών για το «χαράτσι» στα ακίνητα μέσω των λογαριασμών της ΔΕΗ. Η σημερινή ψηφοφορία είναι το κρισιμότερο κρας τεστ για την κυβέρνηση μέχρι τώρα. Ο δικηγόρος Δημήτρης Τσινικόπουλος, σε συνέντευξή του στον «Τ.Θ.», επισημαίνει πως το τέλος ακινήτων είναι αντισυνταγματικό, ενώ υποστηρίζει πως θα δημιουργηθούν πολλά κοινωνικά προβλήματα. Όσο για τη φορολόγηση της εκκλησιαστικής περιουσίας, τονίζει πως «δεν θα έπρεπε να υπάρχει καν ακίνητη περιουσία».

Πώς βλέπετε το τέλος ακινήτων από νομικής άποψης;

Κακώς χαρακτηρίζονται ως τέλος ακινήτων γιατί στην πραγματικότητα είναι φόρος. Αλλά πέραν της οποιασδήποτε ονομασίας τα τέλη αυτά του επιτηδεύματος και της ακίνητης περιουσίας θεωρούνται αντισυνταγματικά από ειδικούς συνταγματολόγους. Ο λόγος είναι ο εξής: Ιδιαίτερο για το ειδικό τέλος ακίνητης περιουσίας παραβιάζεται το Σύνταγμα και συγκεκριμένα η διάταξη του άρθρου 17 παρ. 1, που ορίζει ότι η ιδιοκτησία τελεί υπό την προστασία του κράτους και τα εξ’ αυτής δικαιώματα δεν δύναται να ασκούνται σε βάρος του γενικού συμφέροντος. Πράγμα που σημαίνει ότι βέβαια το δικαίωμα της ιδιοκτησίας περιορίζεται χάριν του γενικού συμφέροντος, αλλά δεν επιτρέπεται σε καμιά περίπτωση να παραβιάζεται η αρχή της ισότητας και της αναλογικότητας που καθιερώνεται στο άρθρο 4 παρ. 5 όπου αναφέρεται ότι οι Έλληνες συνεισφέρουν στα δημόσια βάρη με τις δυνάμεις τους και του άρθρου 25, παρ. 1, που αναφέρεται στην προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου ως ατόμου και ως μέλους του κοινωνικού συνόλου. Το ίδιο και η παράγραφος 3 του άρθρου 25 που αναφέρει ότι η καταχρηστική άσκηση δικαιωμάτων δεν επιτρέπεται και μάλιστα από το ίδιο το κράτος. Όπως είπα προηγουμένως δεν πρόκειται για τέλος, γιατί το τέλος προϋποθέτει ανταποδοτικότητα και αναλογία μεταξύ οικονομικού βάρους και της ωφέλειας που αποκομίζει ο βαρυνόμενος, ενώ εδώ δεν υπάρχει όφελος υπέρ του ιδιοκτήτη και συνεπώς στην ουσία το μέτρο συνιστά φόρο ο οποίος δεν τηρεί τις παραπάνω συνταγματικές προϋποθέσεις.

Διότι αφενός μεν δεν λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικές αξίες των ακινήτων, αλλά αυθαίρετος υπολογισμός κατά ζώνες. Επιπλέον δε, φορολογείται στην ουσία κάθε ακίνητο ξεχωριστά και όχι συνολική περιουσία. Δηλαδή ένας ιδιοκτήτης τριών ημιυπόγειων διαμερισμάτων ή αποθηκών καλείται να πληρώσει περισσότερο φόρο από έναν ιδιοκτήτη πολυτελούς διαμερίσματος. Δεν γίνονται βασικές διακρίσεις μεταξύ των ακινήτων. Επίσης δεν γίνονται διακρίσεις μεταξύ χρήσεων των ακινήτων, δηλαδή αν πρόκειται για κατάστημα, κατοικία κλπ. και πάνω απ’ όλα δεν συνδέεται το ύψος του φόρου με το εισόδημα. Και ούτε αν το συγκεκριμένο ακίνητο αποφέρει έσοδα στον ιδιοκτήτη. Για όλους αυτούς τους λόγους πρέπει να κριθεί αντισυνταγματικό.

Ποια προβλήματα αναμένεται να δημιουργηθούν στην κοινωνία;

Αμφισβητείται κατά πόσο είναι νόμιμο η είσπραξη του τέλους ακινήτων να εισπραχθεί μέσω μιας εισηγμένης Α.Ε., η οποία μάλιστα, αντέδρασε για το μέτρο αυτό.

Τα ασθενέστερα οικονομικά μέλη ενώ είχαν τη δυνατότητα να καταβάλουν με δόσεις τα χρωστούμενα στη ΔΕΗ, τώρα είναι υποχρεωμένα να καταβάλουν στη ΔΕΗ υπό την απειλή διακοπής ρεύματος, το όποιο ποσό χωρίς δυνατότητα διαπραγμάτευσης.

Υπάρχει, επίσης, ο κίνδυνος να δημιουργηθεί πρόβλημα μεταξύ ιδιοκτητών και ενοικιαστών σε περίπτωση κατά την οποία η σύνδεση της ΔΕΗ είναι στο όνομα των ενοικιαστών και δεν πληρώνουν οι ιδιοκτήτες το τέλος ακίνητης περιουσίας. Βέβαια και ο κάθε πολίτης έχει δικαίωμα να προσφύγει στα διοικητικά δικαστήρια, όμως εκεί θα εξετάζεται μεμονωμένα. Η προσφυγή του Δικηγορικού Συλλόγου έχει άλλη βαρύτητα και ισχύ. Υπό αυτήν την έννοια το τέλος ακίνητης περιουσίας που θα εισπραχθεί μέσω της ΔΕΗ, θα πλήξει ανεπανόρθωτα τα χαμηλά εισοδήματα και θα δημιουργήσει προβλήματα και ανασφάλεια στην ήδη βεβαρημένη κατάσταση.

Το τέλος επιτηδεύματος δεν είναι μόνο αντισυνταγματικό αλλά και αντίθετο στην Ευρωπαϊκή νομοθεσία.

Ποια είναι τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για να «κλείσει» η ψαλίδα ανισότητας;

Στην προκειμένη περίπτωση, αυτοί που επωμίζονται τα βάρη, είναι τα ασθενέστερα στρώματα. Πρέπει λοιπόν, να φορολογηθούν με υψηλότατο συντελεστή από 20 μέχρι 40% όλοι αυτοί που αποδεδειγμένα έχουν μεγάλη ακίνητη περιουσία, επαύλεις, σκάφη, κ.λπ, δηλαδή εφοπλιστές, βιομήχανοι, επιχειρηματίες και μάλιστα να φορολογηθούν οι καταθέσεις που βρίσκονται στο εξωτερικό, σε ελβετικές τράπεζες. Αν γίνει αυτό, τα επόμενα χρόνια θα υπάρχει μια υγιής κάλυψη χρεών. Επίσης, μπορεί και πρέπει να γίνει άμεση και συστηματική εκμετάλλευση φυσικού και ορυκτού πλούτου της Ελλάδας και να γίνουν οι ανάλογες παραγωγικές επενδύσεις. Η Ελλάδα είναι η τρίτη στην υφήλιο χώρα εξαγωγής ελαιοπαραγωγής και θα μπορούσαν τα επενδυτικά συμφέροντα να στραφούν προς αυτήν την κατεύθυνση απευθείας και όχι μέσω άλλων παραγόντων.

Πρέπει να φορολογηθεί η εκκλησιαστική περιουσία;

Άποψή μου είναι πως όχι μόνο πρέπει να φορολογηθεί η ακίνητη περιουσία αλλά δεν θα έπρεπε να υπάρχει καν ακίνητη περιουσία, η οποία είναι γνωστή ότι σχηματίστηκε από εκχωρήσεις και δωρεές από αυτοκρατορίες του Βυζαντίου με χρυσόβουλα. Η Εκκλησία δεν είναι μόνο η ιεραρχία αλλά όλος ο λαός. Συνεπώς, η Εκκλησία θα έπρεπε όχι να αρκείται σε πράξεις ελεημοσύνης και σε συσσίτια αλλά να εκχωρήσουν το μεγαλύτερο μέρος της εκκλησιαστικής περιουσίας στους ακτήμονες και στους φτωχούς για την άμεση ανακούφισή τους και να περιοριστεί σε ελάχιστα αναγκαία χρήματα για τα λειτουργικά έξοδα ως ΝΠΔΔ. Γενικότερα επίσης και μακροπρόθεσμα θα πρέπει να ικανοποιηθεί το γενικό περί δικαίου αίσθημα με το να τιμωρηθούν οι υπεύθυνοι—τα υψηλά ιστάμενα πολιτικά πρόσωπα—για τις οικονομικές ατασθαλίες που απομυζούν το δημόσιο με την άρση της ασυλίας σε εύλογο χρονικό διάστημα. Να μην υπάρχει παραγραφή αδικημάτων με τόσο σκανδαλώδη τρόπο. Να υπάρξει πραγματικά ανεξάρτητη δικαιοσύνη και κράτος δικαίου.